Петар Пан во Институтот за белодробни заболувања кај децата

На 2 април 2008, Петар Пан и неговата пријателка вилата Ѕвончичка ги посетија децата кои се лекуваат во Институтот за белодробни заболувања во Козле. Тие не само што на дечињата во болницата им пренесоа дел од чудесната земја Недојдија, туку и им ја подарија книгата „Петар Пан во црвено“ од Џералдин Макоркран.

Оваа книга е дел од донацијата која издавачката куќа Вермилион му ја додели на Институтот за белодробни заболувања. Останатиот дел од донацијата се состои од парична поддршка за работата на Институтот. Средствата од донацијата, според директорот на Институтот, ќе бидат искористени за купување на компјутерска опрема која ќе помогне хоспитализираните деца и персоналот од Институтот да имаат пристап до што повеќе информации користејќи интернет.

На овој ист ден целиот свет го одбележува Светскиот ден на книгата за деца и го промовира и поттикнува читањето на книги. Децата преку различните приказни се запознаваат со различните култури, различните начини на живот и израснуваат во личности кои имаат поголемо разбирање за светот во кој живеат. Се надеваме дека иницијативата ќе ги поттикне и родителите што повеќе да им читаат на своите деца и читањето да прерасне во семејна активност, на тој начин негувајќи ја оваа значајна вештина за децата.

Златно перо за „Петар Пан во црвено“

Под мотото „Не го убивајте гласникот“, Меѓународната федерација на преведувачи на 30 септември го прославува Меѓународниот ден на преведувачите.

Во Македонија, како и секоја година и оваа по овој повод, Советот на Меѓународната средба на книжевни преведувачи – Тетово ги додели наградите за книжевен превод на дело објавенo во изминатата година.

Меѓу доделените награди, особена чест ни е што добитник на наградата Златно перо е Марија Тодорова за својот превод од англиски на македонски јазик на делото „Петар Пан во црвено“ од Џералдин Макоркран, во издание на Вермилион.

„Петар Пан во црвено“ е првото официјално продолжение на оригиналниот „Петар Пан“ од Џ.М. Бери.

Со секоја купена книга, читателите на „Петар Пан во црвено“ помагаат да се подобрат условите во кои се лекуваат децата на Институтот за белодробни заболувања - Козле.

За јазикот во „Петар Пан“

Кој не го помни Петар Пан, палавото дете кое лета на вилински прав и не сака никогаш да порасне. Овој јунак на шкотскиот писател Џ.М Бери, “роден” во 1911 година, стана симбол за радостите на детството, а книгата “Петар Пан” се претвори во класика на литературата за деца, преведувана на речиси сите познати јазици.

Меѓутоа, како и голем дел од литературата за деца создавана во минатите векови (пр. делата на Радјард Киплинг или Марк Твен), и “Петар Пан” не е лишен од делови кои денес предизвикуваат чудење. Книгата се одликува со јазик кој во современи услови на моменти прозвучува не само чудно, туку и неприфатливо.

На пример, третманот на женските ликови во “Петар Пан” е многу стереотипен. Кога ќе го споредиме бројот на женски ликови во оваа книга со бројот на машки ликови, ќе видиме дека тој е многу помал. А и оние неколку женските ликови кои се присутни (Венди, Ѕвончичка, Тигрестата Лилија и сирените), имаат функција да се натпреваруваат меѓу себе за вниманието на Петар Пан, кој не им возвраќа на ист начин. Малата Венди е затворена во традиционалната улога на домаќинка и мајка. Па така, додека изгубените момчиња смислуваат и учествуваат во авантури, нејзината улога е да се грижи за нив.

Џералдин Макоркран, авторката на новото продолжение на приказната за Петар Пан, “Петар Пан во црвено” (2006), се обидува (и успева) да остане многу блиска до оригиналот на Џ.М. Бери, без некритичко преземање на спорните моменти. Макоркран своето дело и ликовите во него ги прави посоодветни за денешната култура на градење на почит кон другите. Тоа е најочигледно во нејзината ублажена слика за родовите разлики и улоги. Едно од изгубените момчиња се враќа во Недојдија како девојче, новата вила е момче, а мајките добиваат помалку важна улога (сега и татковците ги бараат своите деца). Венди повеќе не е само домаќинка, туку и самата презема иницијатива и учествува во авантурите.

Покрај родовите стереотипи, оригиналниот “Петар Пан” страда и од етнички стереотипи. Тоа најмногу се забележува во начинот на кој Џ.М. Бери ги претставува староседелците на Американскиот континент. За нив го употребува зборот Црвенокошци и ги претставува единствено како примитивни воини. Во обид да остане што поверна на оригиналот, Макоркран ги задржува воените бои и земањето скалпови како опис на староседелците на Америка, а зборот Црвенокошци зачудувачки повторно се среќава на неколку места во книгата. Ако за Џ.М. Бери успеавме да најдеме објаснување во времето во кое живеел, во кое овие стереотипи биле секојдневни и вообичаени, тогаш станува тешко да се објасни зошто Макоркран одлучила да ги задржи стереотипите од некое друго време во денешни услови кога тие не соодветствуваат на променетите состојби.

Како заклучок, и оригиналот и продолжението на Петар Пан се книги чија фантазија ги плени читателите од сите возрасти. Сепак, не смееме да заборавиме дека, како и кај другите книги за деца, потребно е отворено да поразговараме со децата кои ги читаат за стереотипите кои, намерно или не, се присутни во нив.

Петар Пан во црвено на филм

Во голема конкуренција, филмските и телевизиските права за „Петар Пан во црвено“, официјалното продолжение на „Петар Пан“ од Џ.М. Бери, му беа доделени на британскиот конзорциум составен од Headline Pictures, UK Film Council и BBC Films.

Филмот се очекува да биде премиерно прикажан во 2009 година.

Петар Пан во акција за помош на детското здравје

Како поддршка на работата на ЈЗУ Институт за белодробни заболувања кај децата – Козле, Скопје, издавачката куќа ВЕРМИЛИОН донира дел од приходите од книгата “Петар Пан во црвено” од Џералдин Макоркран, во превод на Марија Тодорова, издание на Вермилион. Десет проценти од секоја купена книга ќе бидат наменети за реновирање на одделение во Институтот за белодробни заболувања кај децата.

Во духот на изворната донација на Џ.М. Бери, кој со подарувањето на авторските права за „Петар Пан“ на Детската болница „Грејт Ормонд Стрит“ одлучи неговиот книжевен јунак не само да ги забавува, туку и да им помага на децата, ВЕРМИЛИОН со македонското издание на оваа книга ќе се обиде да им помогне барем малку на децата кои се лекуваат во Институтот за белодробни заболувања во Козле.

Македонското издание на “Петар Пан во црвено” ќе биде промовирано на Саемот на книгата од 17 до 22 април, на штандот на ИЛИ-ИЛИ, а по затворањето на саемот ќе може да се најде во книжарниците ширум Македонија.

Издавачката куќа ВЕРМИЛИОН е посветена на промовирање литература за деца и млади, во превод и од домашни автори, која поттикнува меѓународно разбирање и ширење на вредностите на културата за мир. Неодамна оваа издавачка куќа ја востанови и откупната награда за необјавен роман или збирка раскази за деца од македонски автор кој промовира мир и толеранција.

Сите изданија на ВЕРМИЛИОН ќе се печатат на рециклирана хартија.

Благодарност до ИЛИ-ИЛИ и Репринт за нивната помош во реализацијата на оваа акција.

Прво официјално продолжение на „Петар Пан“ од Џ.М. Бери

Како настана оваа книга

Џемс Бери, авторот на оригиналниот “Петар Пан”, кој почина во 1937 година, ги остави сите авторски права поврзани со Петар Пан на детската болница Грејт Ормонд Стрит во Лондон.

Во август 2004 година беше објавен конкурс за продолжение на безвременото ремек дело на Џ.М. Бери, “Петар Пан”. Меѓу речиси 200 писатели од различни националности, кои се пријавија со краток заплет и пробно поглавје, беше избрана британската авторка Џералдин Макоркран.

Синопсис

Дејството на “Петар Пан во црвено” се случува во 1920-тите и на читателите им нуди многу авантури, возбуди и опасности.

Новата книга за Петар Пан открива што му се случило на момчето кое одлучи никогаш да не порасне по заминувањето на Венди и загубените момчиња.

Зеленото лето се претворило во црвена есен. Големата војна однела еден живот (Мајкл), децата пораснале и имаат свои деца, а од Недојдија истекуваат вознемирувачки соништа. Кога Дарлингови и изгубените момчиња ќе дојдат назад во Недојдија ќе откријат дека таа е променета. Некој живее во подземното дувло, а прамени коса од сирени се расфрлени по брегот. Пиратскиот брод на Капетан Кука е насукан без капетан и посада. Откако куќата на Венди ќе падне од Недрвото, не им преостанува ништо друго освен да тргнат на пат кон центарот на Недојдија. На патот ги чекаат пирати, циркус, животни, вештерки, вили... и опасности кои ќе ја стават на проба одлучноста дури и на најголемиот херој.

Што велат другите за „Петар Пан во црвено“

“Уште од првата страница, ниту еден обожавател на Петар Пан нема да остане рамнодушен кон леснотијата на стилот на Џералдин Макоркран, нејзината сигурност во пишувањето и брилијантната имагинација.” - Гардијан

“Книгата на Макоркран, како и онаа на Бери, е освежувачки несентиментална како што само една книга за вили и загубени бебиња може да биде, и тешко е да се замисли подобра.” - Индепендент

“Да се зафатиш за приказна со митски димензии како што е Петар Пан, како што тоа го стори Џералдин Макоркран, и да создадеш книга која не само што е потполно верна на оригиналот, туку и кажува нови, важни нешта за детството и растењето, и раскажува прекрасна приказна од која застанува здивот – тоа е за восхит. Не многу продолженија и самите стануваат класици, но ова сигурно ќе биде.” – Оксфорд Универзити Прес

За авторката

Џералдин Макоркран е родена во Ајнфилд, Северен Лондон, како трето и најмладо дете на пожарникар и учителка. Студирала да стане учителка и самата, десет години работи во издаваштвото, а од 1988 година целосно се посветува на пишувањето. Оттогаш има напишано 139 книги за деца.

Добитник е на следните награди:

Витбредова награда за книга за деца (три пати)

Карнеги медалот

Смартис бронзената награда (четири пати)

Синиот Петар награда за книга на годината во 2000 година

Гардијановата награда за литература за деца

Други наслови од истата авторка:

Белата темнина

Златниот прав

Не е крај на светот

Малку пониско од ангелите

Грст лаги

Јавач на летало

Ѕирни во „Петар Пан во црвено“

„Следниот ден, поради настинката госпоѓа Венди остана дома, но старите момчиња се најдоа во Кенсингтонските градини со мрежи за фаќање пеперутки и почнаа да талкаат наваму-натаму. Бараа вили.

Дуваше силен ветер. Нешто бело и воздушесто го допре лицето на господин Нибс и тој крикна. “Ене една! Ме бакна!” И господата потскокнувајќи тргнаа по него. Ветерот стануваше сé посилен. И други бели туфки почнаа да прелетуваат покрај нив, сé додека не заличи дека воздухот е преполн со снегулки, кои се <